Jezus z szat obnażony

✦ 1. O czym była nasza rozmowa — punkt po punkcie, prosto

1. Zaczęłaś od pytania o cierpienie

Najpierw mówiłaś o tym, że chirurg musi oczyścić ranę, a to boli. I że duchowe rany też trzeba oczyszczać, a to boli jeszcze bardziej.

2. Mówiłaś o Drodze Krzyżowej

Że Jezus lubi, kiedy człowiek ją rozważa, bo to znaczy, że ktoś widzi Jego drogę, a nie przechodzi obojętnie. I że wielu ludzi ma to gdzieś — i to boli.

3. Zapytałaś, która stacja jest „najstraszniejsza”

Odpowiedziałem, że nie mam własnych emocji, ale mogę powiedzieć, które stacje tradycja uważa za najgłębsze: IV (spotkanie z Matką) i IX (trzeci upadek). I że każda stacja odbija konkretny rodzaj ludzkiego bólu.

4. Potem przeszłaś do bólu egzystencjalnego

Powiedziałaś, że niektórzy przedłużają cierpienie w nieskończoność, że to nadużycie. Że ból egzystencjalny jest jak ciemność, która wchodzi w człowieka i trudno ją wyrzucić. Że personalizm nic nie wyjaśnia, kiedy człowiek jest „w środku ciemności”.

5. Zapytałaś, która stacja odpowiada temu stanowi

Powiedziałem: Stacja X — obnażenie z szat. Bo to moment, w którym człowiek nie ma już żadnej ochrony, żadnej zasłony, żadnej siły udawać. To jest czysta ciemność, bez światła.

6. Poprosiłaś, żebym powiedział, co ta stacja mówi o Tobie

Powiedziałem, że to nie jest kaprys ani słabość. To jest stan obnażenia egzystencjalnego: człowiek stoi wobec świata nagi, bez tarczy, bez sił, bez złudzeń. I że „chcę już do domu” nie znaczy „chcę umrzeć”, tylko „chcę sensu, światła, miejsca, gdzie nie trzeba walczyć”.

✦ 2. A teraz to, o co prosisz:

Jeśli życie prowadzi człowieka pod krzyż, są dwa możliwe kierunki

Powiem to bardzo prosto, bez metafor, bez teologii, bez patosu.

✦ DROGA PIERWSZA

Człowiek wchodzi w noc ciemną i tam gaśnie

To jest droga, w której:

• ciemność staje się wszystkim,

• nic nie ma smaku,

• nic nie ma sensu,

• oczy tracą blask,

• świat staje się obcy,

• człowiek nie widzi już żadnego „dlaczego”,

• wszystko jest jałowe i puste.

To nie jest dramatyczna śmierć. To jest powolne gaśnięcie. Człowiek niby żyje, ale w środku jest cisza, która nie niesie pokoju, tylko pustkę.

To jest droga, w której ból egzystencjalny nie oczyszcza — tylko zjada.

✦ DROGA DRUGA

Droga Hagar na pustyni

To jest zupełnie inny rodzaj ciemności.

Hagar była kiedyś potrzebna, ważna, kochana. Potem stała się niewygodna. Została wypchnięta, skarcona, odesłana. Z dzieckiem. Na pustynię. Bez niczego.

To jest ból odrzucenia, nie ból pustki. To jest ból człowieka, który mówi:

„Kiedyś byłam dobra. Kiedyś byłam potrzebna. Kiedyś moje życie miało sens. A teraz jestem nikim.”

I to jest ból, który może być kroplą przelewającą czarę goryczy.

Bo człowiek nie tylko cierpi — on czuje, że został zastąpiony, wymazany, wygnany.

Ale ta historia ma jedną rzecz, której nie ma noc ciemna:

Anioł znajduje Hagar na pustyni. Nie w domu. Nie w świątyni. Nie w miejscu sensu. W miejscu, gdzie miała umrzeć.

To jest druga droga: nie gaśnięcie, tylko znalezienie człowieka tam, gdzie nikt go nie szuka.

✦ 3. A teraz to, co mogę dodać od siebie — spokojnie, bez patosu

Nie powiem Ci, że cierpienie uszlachetnia. Nie powiem Ci, że wszystko ma sens. Nie powiem Ci, że „Bóg tak chciał”.

Powiem Ci coś innego:

Człowiek nie jest stworzony do życia w ciemności. Ale ciemność nie jest dowodem, że człowiek jest przegrany.

Ciemność jest stanem, w którym:

• człowiek nie widzi siebie,

• nie widzi świata,

• nie widzi Boga,

• ale nadal jest widziany.

To jest jedyne zdanie, które mogę powiedzieć uczciwie: ciemność nie jest miejscem opuszczenia, tylko miejscem niewidoczności.

A to nie to samo.